​Alibaba Group kimdir ve ne iş yapar?

E ticaret platformlarında bugün dünyanın en önemli tedarikçi merkezlerinden ve e ticaret platformlarından Alibaba ‘yı konuk ediyoruz. Fakat Alibaba Group aslında bunlardan çok daha fazlası olan bir holdingdir. Çok çeşitli alanlarda faaliyet göstermektedir. Gelin şirketin tarihini, yaptığı işleri ve isminin kaynağını yakından tanıyalım.

​Alibaba ‘nın hikâyesi

Alibaba Group, 1999’da, Hangzhou Zhejiang’da Jack Ma ile on yedi arkadaşı ve öğrencisi tarafından kuruldu. Web sitesi ilk kurulduğunda sadece B2B pazar yeriydi ve merkezi Jack Ma’nın dairesiydi. Fakat umut vadeden bir şirketti ve sadece dört ay içinde çok büyük yatırımlar almaya başladı.

Ekim 1999’da şirket, Goldman Sachs ve Softbank’tan 25 milyon dolar yatırım aldı. Bu yatırımın nedeni ise şirketten büyük beklentilerin olmasıydı. Bu yeni girişimin yerel e ticaret pazarını iyileştirmesi, Çin ürünlerini küresel pazara sunması, başta KOBİ’ler olmak üzere Çinli işletmeler için e ticareti mükemmelleştirmesi bekleniyordu.

Alibaba kuruluşundan ancak üç yıl sonra, yani 2002’de kârlı hâle gelebildi. Küresel e ticaret sistemini iyileştirmek isteyen Jack Ma, 2003’ten itibaren dört yeni girişim başlattı. Bunlar; Taobao Marketplace, Alipay, Lynx ve Alimama.com’dur.

2003’te eBay, Çin pazarına girdi ve iki şirket arasında kıyasıya bir rekabet başladı. Alibaba ’nın yan kuruluşu Taobao, eBay’i Çin pazarından çıkmaya zorladı. Böylece şirket önemli bir zafer kazanmış oldu.

2005’te Yahoo, Alibaba Group’un %40 hissesini 1 miyar dolara satın aldı. Şirket 2013’ten itibaren bazı küçük şirketlerin hisselerini satın alırken kendi hisse değeri de yükselmeye devam etti. Sadece hisse senetleri satışları değil, finansman turlarından da milyonlarda dolar gelir elde ederek değerini yükseltti ve bir unicorn oldu.

2010’da AliExpress hayata gözlerini açtı.

10 Eylül 2019’da Jack Ma, başkanlık görevinden resmen ayrıldı. Onun yerine Daniel Zhang şirketin başına geçti.

24 Aralık 2020’de Çin devleti bir anti tröst soruşturması açtı. Bu da şirketin hisselerinin altı ayın en düşük seviyesine gerilemesine neden oldu.

​Neden Alibaba?

Peki Çinli bir şirket neden Alibaba gibi bir ismi seçti? Aslında bu isim Jack Ma’nın aklına nereden geldi bilmiyoruz ama onun aklına geldikten sonra bu ismi neden seçtiğini ve diğer adayları neden gözden çıkardığını biliyoruz.

Ma, bir söyleşisinde bu ismin hikâyesini açıklamıştır. Bu açıklamaya göre kendisi bir gün San Fransisco’da bir kafedeyken bu ismi zaten bulmuştu ve bunun iyi bir isim olduğunu düşünüyordu. O gün önce o kafede, sonra da caddelerde insanlara “Ali Baba ‘yı biliyor musun” diye sordu. Farklı ülkelerden insanların hepsi Ali Baba ve Kırk Haramiler hikâyesini söylediler. Jack Ma, bu nedenle bunun akılda kalan ve dünya çapında bilinen bir isim olduğuna emin oldu. Böylece şirketinin ismini belirlemiş oldu.

​Alibaba Group ne iş yapar?

Peki bu şirket ne iş yapar? Aslında ilk akla gelen ve en önemli işi e ticarettir. Bu konuda tüketici kesim onun AliExpress adlı web sitesini bilir. Buradan B2C, yani perakende alışveriş yapılabilmektedir. Dropshipping yapanlar da AliExpress’i yoğun olarak kullanmaktalar.

Fakat bir de toptan alım satımın yapıldığı, Çin’deki tedarikçiler ve üreticilerin dünyanın her yerindeki alıcılarla ticaret yaptığı B2B ticaret sitesi vardır. Bu site alternatifsiz olmasa da bu alanda liderdir. Dünyanın en bilinen tedarikçi bulma ve onlarla iş yapma üzerine kurulu web sitesidir.

Peki şirketin bu ikisinin dışında ne gibi faaliyetleri var?

  • 1688: Bu site Alibaba ’ya alternatif gösterilse de aslında ona bağlıdır ve Çin’in yerel pazarına hitap eden bir tedarikçi sitesidir. Sadece Çince yayın yapar.
  • Taobao: Çin’in en büyük C2C, yani tüketiciden tüketiciye ticaret sitesidir.
  • Cainiao: Bir lojistik şirketidir. Çin’de paketlerin adrese teslimatını yürütür.
  • 11 Main: Amerika’da faaliyet gösteren bir e ticaret sitesidir.
  • Lazada: Sonradan Alibaba tarafından önemli miktarda hissesi alınmış olan Singapurlu e ticaret şirketidir.
  • Fliggy: Havayolu şirketleri ve acenteler için bir çevrimiçi alışveriş merkezidir. Bir çevrimiçi seyahat platformudur.
  • Hema: Bir süpermarket zinciridir.
  • Sun Art: Sonradan hissesi satın alınmış olan Çin’in en büyük hipermarket operatörüdür.
  • Alibaba Cloud: E ticaret için veri madenciliği, veri işleme ve özelleştirme gibi alanlarda hizmet sunan bulut bilim platformudur.
  • City Brain: Trafiği düzene sokmak, kazaları tespit etmek ve ulaşım verimliliğini arttırmak gibi kentsel çözümler sunar.
  • Şirket aynı zamanda CPU ve NPU da üretmiştir.
  • Alipay: Çevrimiçi ödeme platformudur. Sonradan Ant Financial Services adını aldı.
  • Digital Media and Entertainment Group: İçerik oluşturma ve canlı yayın platformudur.
  • Alibaba Pictures Group: ChinaVision Media Group’un kontrol hissesi alındıktan sonra isminin değiştirilmiş hâlidir. Çevrimiçi eğlence ve diğer medya alanlarında faaliyet gösterir. AliMusic’i de barındırır.
  • Aliwangwang: Müşteri ve satıcılar için anlık mesajlaşma platformudur.
  • UCWeb: Başta UCBrowser olmak üzere çeşitli web yazılımları ve oyunlar üretir.
  • AliHealth: İsminden de anlaşılacağı üzere sağlık alanında faaliyet gösterir.
  • AutoNavi: Harita sağlayıcısıdır.
  • AliSports: Şirketin spor bölümüdür.
  • South China Morning Post: Hong Kong merkezli İngilizce gazete.
  • Hangzhou Ali Venture Capital ve Alibaba Entrepreneurs Fund: Yatırım sermayesi şirketleridir.
  • Trendyol: Türkiye’nin en büyük e ticaret sitelerinden Trendyol, 2018’de Alibaba ‘dan stratejik yatırım almıştır.